De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) is een belangrijke fiscale regeling voor ondernemers die hun bedrijf willen overdragen aan de volgende generatie, bijvoorbeeld aan kinderen, familieleden of medewerkers. Dankzij deze regeling kunnen bedrijven worden overgedragen zonder dat er direct een grote belastingrekening ontstaat.
In dit artikel lees je uitgebreid:
- wat de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) precies inhoudt
- waarom de regeling bestaat
- wat de voorwaarden zijn
- hoeveel belasting je kunt besparen
- wat de belangrijkste wijzigingen in 2025 en 2026 zijn
- waar ondernemers op moeten letten bij bedrijfsopvolging
Wat is de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR)?
De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) is een fiscale faciliteit binnen de Nederlandse schenkbelasting en erfbelasting. Deze regeling maakt het mogelijk om een onderneming te schenken of te erven met een grote belastingvrijstelling.
Het doel van de regeling is om te voorkomen dat een bedrijf moet worden verkocht om belastingen te betalen wanneer een onderneming wordt overgedragen aan een opvolger.
Zonder deze regeling kan de belastingdruk bij een bedrijfsoverdracht namelijk enorm zijn. Een opvolger zou bijvoorbeeld een hoge erfbelasting moeten betalen terwijl het vermogen vaak vastzit in het bedrijf zelf.
Met de BOR wordt dit probleem grotendeels opgelost.
Waarom bestaat de BOR?
De overheid wil met deze regeling continuïteit van ondernemingen waarborgen. Veel familiebedrijven of MKB-bedrijven worden immers binnen de familie of organisatie overgedragen.
Zonder fiscale ondersteuning zouden veel opvolgers gedwongen zijn om:
- bedrijfsonderdelen te verkopen
- extra leningen af te sluiten
- of zelfs het bedrijf volledig te verkopen
Dat zou negatieve gevolgen hebben voor:
- werkgelegenheid
- lokale economie
- familiebedrijven
- kennis en expertise binnen bedrijven
De BOR moet er dus voor zorgen dat gezonde ondernemingen kunnen blijven bestaan na een generatiewissel.
Hoe werkt de bedrijfsopvolgingsregeling?
Wanneer een onderneming wordt overgedragen via een schenking of erfenis, kan de opvolger gebruikmaken van de BOR. Daardoor wordt een groot deel van het ondernemingsvermogen vrijgesteld van belasting.
Sinds 2025 gelden de volgende vrijstellingen:
- 100% vrijstelling tot €1.500.000 ondernemingsvermogen
- 75% vrijstelling over het bedrag daarboven
Dit betekent dat slechts een klein deel van de bedrijfswaarde belast wordt.
Voorbeeld
Stel dat een bedrijf een waarde heeft van €3 miljoen.
Vrijstelling volgens de BOR:
- €1.500.000 → volledig belastingvrij
- €1.500.000 → 75% vrijgesteld
Belast bedrag:
- €375.000
Hierover wordt vervolgens schenk- of erfbelasting betaald.
Voorwaarden voor de BOR
Om gebruik te maken van de bedrijfsopvolgingsregeling moet aan verschillende voorwaarden worden voldaan.
- Er moet sprake zijn van een echte onderneming
De regeling geldt alleen voor actieve ondernemingen. Beleggingsvermogen komt in principe niet in aanmerking voor de BOR.
Voorbeelden van ondernemingsvermogen:
- machines
- voorraad
- bedrijfsgebouwen
- goodwill
- aandelen in een actieve onderneming
- Voortzettingseis
De opvolger moet het bedrijf minimaal drie jaar voortzetten.
Wanneer de onderneming eerder wordt verkocht of beëindigd, kan de Belastingdienst alsnog belasting heffen.
- Bezitseis
De ondernemer die het bedrijf overdraagt moet het bedrijf een bepaalde periode in bezit hebben gehad.
Dit voorkomt dat iemand vlak voor een overdracht snel een onderneming opzet om belasting te besparen.
- Minimumleeftijd bij schenking
Bij een schenking moet de opvolger minimaal 21 jaar oud zijn om gebruik te maken van de regeling.
Bij een erfenis geldt deze leeftijdseis niet.
Voor welke bedrijfsoverdrachten geldt de BOR?
De regeling kan worden toegepast bij:
Overdracht binnen de familie
Bijvoorbeeld:
- ouder → kind
- grootouder → kleinkind
- familieleden die het bedrijf voortzetten
Dit is de meest voorkomende situatie.
Overdracht aan medewerkers
Steeds vaker dragen ondernemers hun bedrijf over aan medewerkers via:
- management buy-out
- interne opvolging
- werknemersparticipatie
De BOR kan ook in deze situaties worden toegepast wanneer er sprake is van een schenkingselement.
Overdracht via aandelen
Bij een BV kan de BOR worden toegepast bij overdracht van aandelen.
De aandelen moeten wel betrekking hebben op een actieve onderneming.
Wat veranderde er in 2025?
De afgelopen jaren heeft de overheid de regeling aangepast om misbruik te voorkomen en deze beter te richten op echte ondernemingen.
Belangrijke wijzigingen vanaf 2025:
Hogere vrijstelling
- 100% vrijstelling tot €1,5 miljoen
- 75% vrijstelling daarboven
Dit is gunstig voor kleinere bedrijven.
Kortere voortzettingstermijn
De voortzettingseis is verkort van:
- 5 jaar → 3 jaar
Dit geeft opvolgers meer flexibiliteit.
Beperkingen voor beleggingsvermogen
Beleggingsvermogen wordt strenger uitgesloten van de regeling.
Ook de 5% doelmatigheidsmarge voor beleggingsvermogen is afgeschaft.
Minimumleeftijd opvolger
Bij een schenking moet de opvolger minimaal 21 jaar zijn.
Wat verandert er in 2026?
Vanaf 2026 komen er opnieuw wijzigingen in de bedrijfsopvolgingsregeling. De overheid wil hiermee vooral misbruik tegengaan en de regeling beter richten op echte ondernemers.
Hieronder de belangrijkste veranderingen.
- Strengere regels voor aandelen
Vanaf 2026 wordt de BOR meer beperkt tot gewone aandelen.
Dit betekent dat bepaalde rechten of financiële instrumenten niet meer automatisch kwalificeren, zoals:
- tracking stocks
- winstbewijzen
- bepaalde preferente aandelen
De regeling wordt dus meer gericht op aandelen die daadwerkelijk deelnemen in winst en liquidatieopbrengst.
- Nieuwe definitie van preferente aandelen
Er komt een duidelijkere wettelijke definitie van preferente aandelen.
Deze wijziging kan ervoor zorgen dat een deel van het vermogen niet meer onder de BOR valt wanneer aandelen een voorkeurspositie hebben bij dividend of liquidatie.
Dit kan vooral gevolgen hebben voor complexe aandeelstructuren.
- Aanpak van misbruik op hoge leeftijd
De overheid wil voorkomen dat ondernemers op zeer hoge leeftijd nog snel een onderneming opzetten of aanpassen om gebruik te maken van de BOR.
Daarom wordt de bezitstermijn verlengd voor oudere ondernemers.
Deze maatregel moet constructies voorkomen waarbij ondernemingsvermogen vlak voor overlijden wordt gecreëerd.
- Anti-misbruikregels bij dubbele BOR
Vanaf 2026 komt er ook een maatregel tegen dubbel gebruik van de BOR.
Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer:
- een bedrijf wordt verkocht
- vervolgens terug wordt geschonken
- en opnieuw met BOR-vrijstelling wordt overgedragen
Deze constructies worden vanaf 2026 beperkt.
- Meer flexibiliteit bij herstructureringen
De regels rondom herstructureringen binnen bedrijven worden iets soepeler.
Zo worden bepaalde knelpunten bij:
- fusies
- splitsingen
- reorganisaties
weggenomen, zodat de BOR minder snel verloren gaat.
Wat betekenen deze wijzigingen voor ondernemers?
Voor veel ondernemers blijft de BOR een zeer gunstige regeling.
Toch zijn er enkele belangrijke aandachtspunten.
Structuur van aandelen wordt belangrijker
Complexe aandeelstructuren kunnen vanaf 2026 minder gunstig uitpakken.
Timing van de bedrijfsoverdracht
Wanneer je een bedrijf wilt overdragen, kan het verschil maken of dit voor of na een wetswijziging gebeurt.
Fiscale planning wordt belangrijker
Een goede voorbereiding kan veel belasting besparen.
Denk bijvoorbeeld aan:
- bedrijfsstructuur aanpassen
- overdracht plannen
- bedrijfswaarde bepalen
- opvolging juridisch regelen
Veelgemaakte fouten bij bedrijfsopvolging
Ondernemers onderschatten vaak hoe complex bedrijfsopvolging is.
Veel voorkomende fouten zijn:
- te laat beginnen met opvolgingsplanning
- geen rekening houden met fiscale regels
- onduidelijke afspraken tussen familieleden
- geen waardebepaling laten uitvoeren
- aandeelstructuren die niet BOR-proof zijn
Een goede planning begint vaak 5 tot 10 jaar vóór de daadwerkelijke overdracht.
Conclusie
De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) blijft een van de belangrijkste fiscale regelingen voor ondernemers die hun bedrijf willen overdragen.
Dankzij deze regeling kan een onderneming worden overgedragen met een grote belastingvrijstelling, waardoor bedrijven kunnen blijven bestaan na een generatiewissel.
De wijzigingen in 2025 en 2026 maken de regeling enerzijds flexibeler – bijvoorbeeld door de kortere voortzettingstermijn – maar ook strenger om misbruik te voorkomen.
Voor ondernemers betekent dit vooral dat goede fiscale planning en advies belangrijker dan ooit zijn bij bedrijfsopvolging.

